سلام.
با کسب اجازه از دوستانم ، جناب آقای ساسان و سرکار خانم یکتا.            

 در این پست ، تصميم گرفتم به یک نکته اشاره کنم و نظرات همراهان همیشگی را جویا شوم. فکر میکنم این حکایت تصوری ، فلسفه زندگی را به ما یادآوری کند و باشد که بیشتر بیندیشیم و حول این موضوع به تبادل نظر بپردازیم.

برادر بزرگوارم ! آقا مجتبی ! سلام
خیلی خوشحال و ممنونم که دیدگاه بنده رو محل اعتنا و مورد نقد قرار دادید . اگه اجازه بفرمایید درهمین ارتباط نکاتی رو به عرضتون برسونم :
1 – حقیر هم مثل جنابعالی از ابتدا به تاریخ میلادی مندرج در متن توجه داشتم و متوجه این حقیقت بودم که نویسنده ی این نوشتار شخصی غیر ایرانی و به احتمال قریب به یقین غیر مسلمان هستند . اگه دیدید که بنده به غیر دینی ( نه مادی ! ) بودن نگاه نویسنده اشاره کردم به این دلیل بود که معتقدم صرف غیر مسلمان بودن لزوما به معنی سکولار بودن نیست . مضافا اینکه این نکته رو صرفا ! به عنوان یه (( جمله ی معترضه )) درج کرده بودم و فقط به منظور روشنتر کردن نظر خودم بود نه چیز دیگه .
2 -در مورد سوال من ( چرا باید زندگی کنم ؟ چرا خلق شدم ؟ ) فرمودید :
(( پاسخ آن کاملا بدیهی است )) و در استدلالتون برای بدیهی بودن پاسخ نوشتید :
((ممن میدانم که زنده هستم چه جالب ! من می دانم ! می دانم که هستم ... من نفس می کشم ... می شنوم می روم ... )) . کاملا پیداست که شما نظر بنده رو با دقت مطالعه نکردین وگرنه چنین پاسخهایی نمی دادین.

بزرگوار ! آنچه که شما در پاسختون ( استدلال شخص انسان ) مطرح کردین همگی (( دلیل !!! )) خلقت و زندگی هستند ! نه (( علت !!! )) آن . در حالیکه من قبلا هم تذکر داده بودم و از ظاهر سوالم هم کاملا هویداست که (( سوال من )) در جستجوی علت ! خلقته و قطعا شما دوست ارجمند بهتر از من می دونید که (( علت )) ! و(( دلیل )) ! تفاوت بسیاری با هم دارند . اگر بنده پرسیده بودم گه مثلا : (( از کجا بدونم که من زنده هستم )) اونوقت این پاسخ شما می تونست درست و مناسب باشه . اما دوست عزیز من ! این پاسخ شما هیچ ارتباطی با سوال مطروحه ی من نداره . من بحمدالله در زنده بودن خودم تردید ندارم . من ممنون میشدم اگه پاسخ سوال من یعنی علت خلقت رو می فرمودین .
3 – فرمودین که (( انسان برای عبادت کردن خلق شده )) . بزرگوار ! باز هم متاسفانه دچار هون اشتباه قبل شدید و البته اینبار (( هدف )) رو به جای (( علت )) مطرح کردین .عبادت هدف ( یا یکی از اهداف ) خلقت انسانه نه علت خلقتش ! .به عبارت دیگه : اگه من سوال کرده بودم که : (( انسان خلق شده تا چیکار کنه ؟ )) اونوقت این جواب شما میتونست درست باشه . توجه داشته باشید که علت ! نسبت به پدیده تقدم منطقی داره و هدف ! نسبت به پدیده تاخر منطقی . یعنی اینکه علت ! همیشه قبل از خود پدیده وجود داره اما هدف بعد از بوجود اومدن پدیده قابل تصوره . حالا اگه بفرمایید که (( نیاز به عبادت )) بعد از خلقت انسان ایجاد شده معلوم میشه هدفه و علت نیست و اگه بفرمایید قبل از خلقت انسان وجود داشته با دو مشکل رو برو میشین :
الف _ زمانی که انسان هنوز خلق نشده بود (( موجود )) نبود ه پس هنوز (( معدوم )) بوده و قائل شدن صفت ( از جمله نیاز ) برای معدوم عقلا ممکن نیست و از محالات عقلیه ! .
پس از یک طرف : این نیاز ( نیاز به عبادت ) به لحاظ واقعی همزمان با خلقتش و به لحاظ منطقی بعد از خلقتش بوجود اومده ! و از طرف دیگه : علت ! همیشه قبل از پدیده وجود داره . در نتیجه (( نیاز به عبادت )) علت خلقت انسان نیست .
ب _ اگه اصرار داشته باشید که(( نیاز به عبادت )) قبل از خلقت انسان وجود داشته عقلا مجبورید که بپذیرید که این نیاز ! (( انگیزه )) ی خلقت بوده . چون قبل از پدیده ! تنها دو چیز وجود دارند : علت و انگیزه . و انگیزه ! هم همیشه به (( فاعل )) و خالق و صانع بر میگرده ! نه (( مفعول )) و مخلوق ! . در نتیجه معنی این حرف شما این میشه که ( نعوذ بالله ) خداوند نیازمند عبادت شدن بوده و این سخنی کفرآمیز و خلاف توحید و صفات ثبوتیه ی الهیه !

بنابراین هیچ راهی ندارید مگر اینکه بپذیرید که عبادت کردن علت خلقت انسان نبوده .
4 – شما در رد اطلاق عرض بنده که نوشته بودم : (( در اسلام هیچگاه به صرف مرگ ( مرگ بما هو مرگ ) تاکید نشده )) به حدیثی از امام صادق ( ع ) استناد کردید ( هر گاه خواستید به آرامش قلبی برسید مرگ خود را به یاد آورید ) و فرمودید که این حدیث ارتباطی با برزخ و قیامت نداره .
برادر عزیز !
اولا _ بنده از تاکید بر مرگ در اسلام به عنوان (( همزاد و مقدمه ی یادآوری زندگی ابدی ! و آخرت )) یاد کردم و این به این معنیه که نگاه اسلام به مقوله ی مرگ تنها به عنوان تلنگری برای توجه و یادآوری قیامت و تداعی کننده ی عدالت الهی ست . من هرگز نگفتم که در تمام موارد ذکر مرگ لزوما کلمات آخرت و قیامت هم بیان میشه . مرگ مثل یک تابلوی راهنمایی و رانندگی و علامت اختصاریه برای تداعی قیامته . مثل گفتن (( ف )) برای رفتن مخاطب به (( فرحزاد )) ! . از دیدگاه اسلام یادآوری و توجه صرف به نفس مرگ بدون توجه به قیامت و جهان بعد از مرگ نه تنها مطلوب نیست بلکه مذموم و مضر هم هست .
ثانیا _ احادیث وارده در کتب موجود همگی عباراتی کوتاه هستند که به سلیقه ی راوی از متن کامل بیانات شفاهی معصومین ( ع ) گزینش و نوشته شده اند . در بسیاری از موارد صدر و ذیل فرمایشات ایشان حذف شده که در موارد زیادی همین امر موجب مشکلات و اختلافات فاحشی در تفسیر و برداشت از این گوهر های حکمت شده است . و این حدیث هم می تونه از همین جرگه باشه . هرچند قبلا هم عرض کردم که من بر سر ذکر کلمات خاص مناقشه ای ندارم .
ثالثا _ از همه مهمتر اینکه :
در نظر بگیرید شخصی شدیدا مورد ظلم واقع شده و مثلا اعضای خانواده ش رو به قتل رسونده ن و اموالش رو به تاراج بردن .حالا چنین شخصی که روحی پریشون و دلی نا ارام داره اگه بیاد و به صرف مرگ خودش ( و نه قیامت و عدالت الهی و ... ) فکر کنه دلش آروم میگیره !؟ مسلما نه ! چون اینجوری احساس میکنه که هیچ عدالتی در دنیا وجود نداره و هیچکس نیست که به داد مظلوم برسه و ظالم هم بی مجازات می مونه و در نتیجه دلش پریشون تر و غمگین تر از قبل میشه . کاملا روشنه که این شخص تنها زمانی دلش آروم می گیره که به یاد قیامت و میزان الهی و عدل پروردگار بیفته .
لذا دو راه بیشتر ندارید :

یا باید بگین که امام صادق منظورشون فقط نفس مرگ و صرفا مرگ ( بدون یادآوری قیامت ) بوده که در اینصورت مجبورید اعتراف کنید که ( العیاذبالله ) امام ( ع ) سخنی خطا ودور از حکمت فرموده ن . که مسلما چنین فرضی درست نیست . راه دوم و تنها راه باقی مونده اینه که بگین منظور امام (ع) نه نفس مرگ بلکه یادآوری آخرت و قیامت بوده که با ذکر و یاد مرگ خود به خود تداعی میشه و انسان پریشون احوال رو امیدوار به عدل و فضل الهی میکنه که نتیجه ش آرامش و آسودگی خاطره . پس معلوم میشه که فقط حالت دوم درسته یعنی اما منظورشون در حقیقت یادآوری قیامت و آخرت بوده نه صرف مرگ !
امیدوارم با مباحث و دیدگاههایی که در گفتمان ما مطرح میشه خداوند نور حقیقت رو از منبع فیضش و از مجرای کلام روشنگر همه ی دوستان عزیزم به قلب من وارد کنه . انشاء الله . ( ساسان )

جمع بندی و نظر شخصی مجتبی II :

» بنام خداوند جان و خرد
» اللهم صل علی محمد و آل محمد

ساسان عزیز سلام.
ممنون و متشکرم از بیان عقاید جنابعالی.
1– اول از همه میخواستم بگم بند اول صحبت هام در نظریه قبلی (در بخش نظرات) مقدمه و نظر شخصی ام بود. از بند دوم بود ، که پاسخی به عرایض شما داشتم.

2– به این پرسش ها توجه کنید:
» چرا باید زندگی کنم ؟ چون زنده هستم. (( علت ))
» چرا باید زنده باشم ؟ چون من می دانم ! می دانم که هستم ... من نفس می کشم ... می شنوم ، می روم. (( دلیل ))

3– دقیقا" بر این باورم که عبادت (( علت )) است ؛ و قرب الهی (( هدف )).
کاملا" درست است که علت مقدم بر معلول است. اما عبادت علت است برای خلقت انسان و معلول است برای خداوند متعال که علت العلل هستند.
همانگونه که مستحضرید سلسله علل و معلول ها نهایتا" باید به علت العلل ختم شود در غیر اینصورت دور تسلسل محال است.

الف) بر عکس...؛
درست است که انسان موجود نبوده ولیکن عقول از مخلوقات بودند که پیش از خلقت انسان موجود بودند ، کما اینکه آنها نیازمند هستند و اشرف مخلوقات نیز که تلفیقی از فرشتگان و حیوانات است طبعا" نیازمند خالق خواهد بود. پیش از خلقت انسان ، عبادت ، برای ملائکه حضرت حق بوده و هست.

ب) پناه بر خدا...
خداوند کمال مطلق است. آنچه صورت می دهد بر پایه حکمت لایزال اوست. شناسایی تصمیمات و انگیزه او با عقل محدود بشری امکان ناپذیر است.
فرشتگان عرضه داشتند : پروردگارا انسان را آفریدی تا روی زمین خونریزی و فساد بپا کند ؟ خداوند سبحان فرمود : انی اعلم ما لا تعلمون. (سوره مبارکه بقره ، آیه 30)

4 – دوست من ، می دانید اشکال را کجا می بینم ؟ اشکال اینجاست که شما فکر میکنید من این نظریه ((در اسلام هیچگاه به صرف مرگ تاکید نشده)) را رد کردم در حالیکه گفتم : « گفتار شما درست است اما مشمول قاعده استثنا نیز واقع میشود. »
یادآوری این استثنا و ذکر حدیث ، به این جهت بود که ممکن است یادآوری مرگ ،صرفا" گویای حفظ اصول اخلاقی و حالات روحی انسان باشد.
روشن تر براتون بگم که وقتی غضب سرار وجودم را فرا می گیرد یا شدیدا" گستاخ میشوم ، با یاد مرگ ! قلبم تسکین می یابد و آتش آن فروکش میکند. نه اینکه با ظلم و زیر پا گذاشته شدن عدالت. مرگ را بیاد بیاورم و آرامش قلبی پیدا کنم. این با اصل عدم انظلام مطابق نیست.

جهت یادآوری نظرم : این حدیث بیانگر حفظ روحیه اخلاقی است. چنانکه همون اول هم اشاره کردم. اما هیچ توجهی به آن نکرده بودید.
یعنی شما فکر می کنید ملاک استثنا قائل شدن من ، صرف نبودن کلمات قیامت و آخرت در احادیث است ؟؟؟ -ممنون.
در ضمن این راه هایی که شما پس از بیاناتتون پیش پای بنده گذاشتین هیچ کدام را منطبق با عقل ندیدم. اعتراف میکنم که پاسخ روشنی که بنده را قانع کند نبوده.
چیزی شبیه به محکوم کردن بود !!!

بسیار ممنون و سپاسگزارم از عنایت جنابعالی به مکتوبات من.
احساس میکنم دوستان تمایلی به این بحث نداشتند.
از همه عذر میخوام. . .

دوست ارجمند گل سرخ  I :

سلام
خب من به شخصه آدمیم که هر چند یه بار به همه دوستام زنگ میزنم و جویای احوالشون میشم
ولی به علت نبود وقت و البته برخوردهای دوستن ترجیح دادم که زیاد مراحمشون نشم
فعلا همین
تا بعدا بقیش
موفق باشید

دوست ارجمند گل سرخ  II :

سلام
خب اینم بقیش
میدونید من فکر میکنم که اکثر ما اون دنیا(البته نمیشه گفت که اون ور دنیاست چون اصلا پست نیست ) رو فراموش کردیم و همش به فکر این دنیاییم اگه واقعا به اون دنیا فکر می کردیم و برای اون دنیا تلاش می کردیم الان حداقل چیزی که داشتیم این بود که دروغ نمی گفتیم که این دروغه که ما رو به بدترین درجات می رسونه. من فکر میکنم که (خودمو میگم ها ) مسلمون شناسنامه ای بیشتر نیستمو این خیلی بده ما که ادعای مسلمونی میکنیم الان نباید وضع جامعه مون این طور باشه شایدم یه دلیل دیگش این باشه که مرگ رو فراموش کردیم فکر شو بکنید... اگه واقعا خودمونو هر چند وقت یه بار جای یه مرده بذاریم به نظرتون اصلا گناه می کردیم؟ اصلا دروغ میگفتیم؟ اصلا ..... من که هر وقت فکرشو میکنم می ترسم و بعدش سعی میکنم که درست رفتار کنم. ............ این جا می خواستم یه چیزی بگم ولی فعلا منصرف شدم. اون زندگی ایی خوبه که وقتی برگشتی پشت سرتو نگاه کردی از اعمال و رفتار خدا راضی باشه نه این که انقدر حق الناس رو زیر پا گذاشته باشی که ..... وای فکرشو بکنید. خدایا کمک کن که هیچ وقت حق الناس رو زیر پا نذارم چون خیلی مهمه و همیشه سعی کنم که همه بندگانت رو دوست داشته باشم و اون محبتی که تو به من عطا کردی به اون ها انتقال بدم.

 خلاصه یکم ترس از مرگ شاید آدم رو به خودش بیاره البته اینم بگم ما که ادعای مسلمونی میکنیم نباید از مرگ بترسیم تا اون جایی که توو خاطرم هست یه حدیث هم در این رابطه از امام علی )ع( داریم که میگن دنیا زندان مومن و آخرت بهشت اوست پس بهتره که طوری زندگی کنیم که نترسیم به جاش اعمالمون رو درست کنیم امیدوارم که خدا ازمون راضی باشه و البته یه مطلب دیگه اونم این که ما اگه هدفمون رو گم نکرده باشیم از مرگ نمیترسیم اگه همیشه یکسری چرا هایی رو برای خودمون داشته باشید و برای رسیدن به جواب اونا تلاش کنیم شاید کمتر نگران اون دنیا باشید بعد از این .. این که چطور زندگی کردیم هم مهم میشه نمیشه هر طوری که خواستیم زندگی کنیم نه؟ میگن شک مقدمه یقینه اول یک سری شک برامون که بوجود میاد که مطمئنا برای همه بوجود اومده و میاد .. دنباله جوابش بریم نذاریم بمونه بعد که به یقین رسیدیم حالا برای رسیدن به یقین هامو برنامه ریزی میکنیم و هدفمون رو مشخص میکنیم و برای رسیدن به اون هدف تلاش میکنیم.

یه مطب دیگه این که امام علی (ع) می فرمایند: <البته مضمونش رو میگم چون عین روایت یادم نیست> ما هم باید طوری زندگی کنیم که انگار همین الان میمیریم و هم باید طوری زندگی کنیم که سالیان سال زنده ایم . من نمیگم که همیشه به یاد مرگ باشیم ولی هر چند وقت یک بار خوبه بهش فکر کنیم تا هواسمون بیاد سر جاش. خیلی از ما اصلا فرموش کردیم و خیلی ازما نقدر بهش فکر کردیم دپرس و افسرده شدیم. هر چیزی تعادلش خوبه. که وقتی مرگ برامون یادآوریمیشه اولا گناه هایی که احیانن مرتکب شدیم رو به خاطر میاریم و میریم توبه میکنیم دوما اگه کا ر+ انجام داده باشید امیدوار میشیم البته این جا باز یه نکته هست اونم این که نباید به کرده هامون مغرور بشیم و شاید یاد مرگ باعث بشه که ما دست به گناه نزنیم و یه جورایی راه گناه نکردن میتونه باشه
راستی من سوادم ته کشیده .. منظورتون رو از مباهات نفهمیدم

بعدشم آقایان ساسان و مجتبی یکم بحثتون تخصصی شد من که آخراش رو نفمیدم

من یکم دیر جواب دادم اگه میشه نظرتون رو درباره طرز تفکر من هم بگید. ممنون میشم
همیشه گفتم .. باز هم میگم .. این بلاگ بسیار عالیه چون آدم رو مجبور میکنه که فکر کنه
موفق باشید
اجرتون با امام زمان(عج)

یه چیزه دیگه درباره بلاگی که حذف کردید
لااقل لینکش رو هم از اینجا بردارید که ما به یاد اون بلاگتون نیوفتیم . نریم توش
...............